تعریف ۱۱.۱: فضای و مختصات (The Space F^n and Coordinates)
فضای مجموعه تمام لیستهای به طول است که عناصر آنها از میدان اسکالرها (یعنی یا ) انتخاب شدهاند؛ و به هر مؤلفه در این لیست، یک «مختصات» میگوییم.
۱. درک شهودی و تصویرسازی
تصور کنید میخواهید آدرس یک نقطه در یک شهر چندبعدی را بدهید:
- در خیابان یکبعدی (): فقط یک پلاک لازم دارید: .
- در نقشه مسطح شهر (): دو عدد طول و عرض جغرافیایی: .
- در فضای هوایی شهر (): طول، عرض و ارتفاع: .
- در یک سیستم بزرگ داده با متغیر (): یک لیست از داده: .
فضای ظرف جامعی است که تمام این بردارها و نقاط را در دل خود جای میدهد.
۲. متن رسمی ریاضی (کتاب آکسلر)
مجموعه تمام لیستهای به طول از عناصر است:
برای هر و هر ، میگوییم مختصات -ام لیست است.
۳. کالبدشکافی شرایط و سازگاری با گذشته
- سازگاری کامل با و : اگر در این تعریف قرار دهیم و ، دقیقاً به مجموعه (صفحه دکارتی در مثال ۷.۱) میرسیم. اگر باشد، به فضای سهبعدی میرسیم.
- قدرت دوگانه نماد :
- اگر ، فضای حاصل است (فضای اقلیدسی حقیقی -بعدی).
- اگر ، فضای حاصل است (فضای مختلط -بعدی).
۴. مثالها و مصادیق عینی
- در فضای : بردار دارای ۴ مختصات است؛ مختصات دوم آن و مختصات چهارم آن است.
- در فضای : بردار که مختصاتهای آن اعدادی از میدان هستند.
۵. تجسم هندسی مختصات در (GeoGebra)
- بردار v از مبدا به نقطه P(3, 2) رسم شده است.
- مختصات اول روی محور افقی برابر ۳ و مختصات دوم روی محور عمودی برابر ۲ است.
- این ساختار پایه تشکیل لیست مختصات (x_1, x_2) در فضای F^n است.
کد اصلی رسم
appName: classic
width: 700
height: 380
showToolBar: false
showAlgebraInput: true
showMenuBar: false
commands:
- "Origin = Point({0, 0})"
- "P = (3, 2)"
- "O = (0, 0)"
- "Pt1 = (3, 2)"
- "v = Vector(O, Pt1)"
- "Pt2 = (3, 0)"
- "ProjX = Segment(O, Pt2)"
- "Pt3 = (0, 2)"
- "ProjY = Segment(O, Pt3)"
- "Pt4 = (3, 0)"
- "Pt5 = (3, 2)"
- "GuideX = Segment(Pt4, Pt5)"
- "Pt6 = (0, 2)"
- "Pt7 = (3, 2)"
- "GuideY = Segment(Pt6, Pt7)"
caption: "نمایش بردار و مختصات اول (x_1 = 3) و مختصات دوم (x_2 = 2) در فضای R^2"
explain:
- "بردار v از مبدا به نقطه P(3, 2) رسم شده است."
- "مختصات اول روی محور افقی برابر ۳ و مختصات دوم روی محور عمودی برابر ۲ است."
- "این ساختار پایه تشکیل لیست مختصات (x_1, x_2) در فضای F^n است."۶. ارتباطات و پیوندهای اتمیک
- سازندههای بنیادین:
- میدان عناصر: نماد ۶.۱: میدان اسکالرها F
- تعریف ساختاری لیست: تعریف ۸.۱: مفهوم لیست و طول آن
- بعد ثابت: نماد ۱۰.۱: تثبیت طول n
- نمونه برجسته مختلط: مثال ۱۲.۱: نمونه فضای C4
- تعریف اعمال روی این فضا:
- عمل جمع: تعریف ۱۳.۱: عمل جمع برداری در Fn
- ضرب اسکالر: تعریف ۱۸.۱: عمل ضرب اسکالر در Fn