تمرین ۲۳ بخش ۳.۱: بررسی یکتایی متمم در جمع مستقیم
ثابت کنید یا یک مثال نقض بیاورید: اگر زیرفضاهایی از باشند به طوری که
آنگاه .
۱. تحلیل اولیه و باز کردن خواسته مسئله
- دادههای مسئله:
- فضای برداری .
- زیرفضای ثابت .
- دو زیرفضای که هر دو متمم جمع مستقیم برای هستند: و .
- حکم مسئله:
- آیا متمم جمع مستقیم یک زیرفضا یکتا است؟ به عبارت دیگر آیا لزوماً ؟
- چکلیست ابزارهای مورد نیاز:
۲. ایده و استراتژی حل (Problem-Solving Strategy)
- در هندسه اقلیدسی صفحه ، اگر محور باشد، چه خطوطی متمم جمع مستقیم آن هستند؟
- هر خط راستی که از مبدا عبور کند و موازی محور نباشد (یعنی هر خط با شیب متناهی، مثل محور یا خط )، صفحه را با محور به جمع مستقیم تبدیل میکند!
- بنابراین بینهایت متمم جمع مستقیم متمایز وجود دارد و گزاره کاملاً غلط است.
۳. حل تشریحی گامبهگام (Step-by-Step Solution)
پاسخ: این گزاره نادرست است. متمم جمع مستقیم یک زیرفضا لزوماً یکتا نیست.
گام اول: تعریف فضا و زیرفضاها در فضای برداری را در نظر بگیرید. زیرفضاها را به صورت زیر تعریف میکنیم:
- محور عمودی ():
- محور افقی ():
- خط نیمساز اول و سوم ():
هر سه مجموعه خطوط گذرنده از مبدا هستند و بنابراین زیرفضاهای معتبر میباشند.
گام دوم: اثبات
- اشتراک: اگر ، آنگاه . پس .
- مجموع: هر بردار به صورت یکتای نوشته میشود که جمله اول در و جمله دوم در است. بنابراین طبق قضیه ۴۲.۱:
گام سوم: اثبات
- اشتراک: اگر ، آنگاه . پس .
- مجموع: هر بردار دلخواه را میتوان به صورت زیر بازنویسی کرد: در این نمایش: بنابراین هر بردار صفحه حاصلجمع عنصری از و عنصری از است. پس طبق قضیه ۴۲.۱:
گام چهارم: نتیجهگیری و نقض حکم فرضیات صورت مسئله به طور کامل برقرار هستند:
اما آیا است؟ بردار است، در حالی که (چون مؤلفههای آن برابر نیستند). بنابراین:
حکم مسئله رد شد.
۴. دامهای رایج در حل این تیپ مسئله
- دانشجویان ممکن است تصور کنند جمع مستقیم شبیه به «متمم مجموعهای» است که یکتاست؛ اما در جبر خطی، یک زیرفضا میتواند بینهایت متمم جمع مستقیم جبری داشته باشد. یکتایی متمم تنها زمانی برقرار میشود که ساختار ضرب داخلی و تعامد (متمم متعامد ) معرفی گردد (در فصول بعدی آکسلر).
۵. پیوندها
- مفاهیم تئوری مرتبط: تعریف ۳۹.۱ جمع مستقیم | قضیه ۴۲.۱ | تمرین ۱۹
- فهرست تمرینهای این بخش: 00-MOCs/MOC حل تمرینات جبر خطی