رفتن به متن
باغ ریاضی
تمرین ۱۱.۳.۲ بعد اشتراک دو زیرفضای چهاربعدی در C6
تنظیمات مطالعه
تنظیمات مطالعه

تمرین ۱۱.۳.۲ بعد اشتراک دو زیرفضای چهاربعدی در C6

یادداشت شما ذخیره شد

می‌خواهید این تغییرات برای مدیر وب‌سایت هم ارسال شوند؟ نسخهٔ رسمی تنها پس از تأیید تغییر می‌کند.

تمرین ۱۱ بخش ۳.۲: بعد اشتراک دو زیرفضای چهاربعدی در C6\mathbb{C}^6

صورت دقیق مسئله (کتاب آکسلر)

فرض کنید UU و WW هر دو زیرفضاهای چهاربعدی از C6\mathbb{C}^6 هستند. ثابت کنید دو بردار در U∩WU \cap W وجود دارند به طوری که هیچ یک از این بردارها مضرب اسکالر دیگری نیست.


۱. تحلیل اولیه و باز کردن خواسته مسئله

  • داده‌های مسئله:
    • فضای مادر: C6\mathbb{C}^6 با dim⁡C6=6\dim \mathbb{C}^6 = 6.
    • زیرفضاها: dim⁡U=4\dim U = 4 و dim⁡W=4\dim W = 4.
  • معنی دقیق خواسته مسئله:
    • دو بردار u1,u2∈U∩Wu_1, u_2 \in U \cap W که مضرب عددی یکدیگر نباشند، دقیقاً یعنی لیست (u1,u2)(u_1, u_2) در U∩WU \cap W مستقل خطی باشد!
    • وجود دو بردار مستقل خطی در یک زیرفضا، معادل است با این که بعد آن زیرفضا حداقل برابر ۲ باشد: dim⁡(U∩W)≥2\dim(U \cap W) \ge 2
  • چک‌لیست ابزارها:

۲. ایده و استراتژی حل (Problem-Solving Strategy)

  1. بازنویسی فرمول گراسمن برای بعد اشتراک: dim⁡(U∩W)=dim⁡U+dim⁡W−dim⁡(U+W)\dim(U \cap W) = \dim U + \dim W - \dim(U + W)
  2. استفاده از بیشینه بعد ممکن برای U+WU + W یعنی ۶، که منجر به کمینه بعد برای اشتراک (≥8−6=2\ge 8 - 6 = 2) می‌شود.
  3. چون dim⁡(U∩W)≥2\dim(U \cap W) \ge 2، پایه‌ای برای U∩WU \cap W وجود دارد که طول آن حداقل ۲ است. هر دو بردار متمایز از این پایه، مستقل خطی بوده و هیچ‌کدام مضرب دیگری نیست.

۳. حل تشریحی گام‌به‌گام (Step-by-Step Solution)

حل دقیق و استدلالی

گام اول: اعمال فرمول بعد گراسمن طبق فرمول گراسمن (قضیه ۳۹.۲ آکسلر) برای دو زیرفضای با بعد متناهی UU و WW:

dim⁡(U+W)=dim⁡U+dim⁡W−dim⁡(U∩W)\dim(U + W) = \dim U + \dim W - \dim(U \cap W)

با قرار دادن مقادیر داده شده در صورت مسئله (dim⁡U=4\dim U = 4 و dim⁡W=4\dim W = 4):

dim⁡(U+W)=4+4−dim⁡(U∩W)=8−dim⁡(U∩W)\dim(U + W) = 4 + 4 - \dim(U \cap W) = 8 - \dim(U \cap W)

بنابراین:

dim⁡(U∩W)=8−dim⁡(U+W)— (۱)\dim(U \cap W) = 8 - \dim(U + W) \quad \text{--- (۱)}

گام دوم: تحلیل کران بعد مجموع از آنجا که UU و WW زیرفضاهایی از C6\mathbb{C}^6 هستند، مجموع آن‌ها یعنی U+WU + W نیز زیرفضایی از C6\mathbb{C}^6 است:

U+W⊆C6U + W \subseteq \mathbb{C}^6

طبق قضیه بعد زیرفضا (قضیه ۳۶.۲)، بعد هر زیرفضا کمتر یا مساوی بعد فضای مادر است:

dim⁡(U+W)≤dim⁡C6=6— (۲)\dim(U + W) \le \dim \mathbb{C}^6 = 6 \quad \text{--- (۲)}

گام سوم: به دست آوردن کران پایین برای بعد اشتراک از نامساوی (۲) نتیجه می‌گیریم:

−dim⁡(U+W)≥−6-\dim(U + W) \ge -6

با جمع کردن این نامساوی با عدد ۸ (طبق رابطه ۱):

dim⁡(U∩W)=8−dim⁡(U+W)≥8−6=2\dim(U \cap W) = 8 - \dim(U + W) \ge 8 - 6 = 2

پس:

dim⁡(U∩W)≥2\dim(U \cap W) \ge 2

گام چهارم: استخراج دو بردار غیر مضرب (مستقل خطی) چون dim⁡(U∩W)≥2\dim(U \cap W) \ge 2، زیرفضای U∩WU \cap W دارای پایه‌ای با طول حداقل ۲ است. دو بردار اول از این پایه را برمی‌داریم و آن‌ها را u1u_1 و u2u_2 می‌نامیم. از آنجا که این بردارها عضو یک پایه هستند: ۱. هر دو عضو U∩WU \cap W هستند: u1,u2∈U∩Wu_1, u_2 \in U \cap W. ۲. لیست (u1,u2)(u_1, u_2) مستقل خطی است. دو بردار در یک فضای برداری مستقل خطی هستند اگر و فقط اگر هیچ‌یک از آن‌ها مضرب اسکالر دیگری نباشد (یعنی u1≠cu2u_1 \neq c u_2 و u2≠cu1u_2 \neq c u_1 به ازای هر c∈Cc \in \mathbb{C}).

حکم مسئله به طور کامل اثبات شد. ■\blacksquare


۴. نکات کلیدی و دام‌های تستی

ترجمه مفاهیم به استقلال خطی

  • در سوالات امتحانی، عباراتی مانند «هیچ‌یک مضرب دیگری نیست» برای دو بردار، هم‌ارز دقیق «استقلال خطی دو بردار» و به تبع آن «بعد حداقل ۲» است. همواره ابتدا مسئله را به زبان بعد ترجمه کنید.

۵. پیوندها

پیوندهای این یادداشت ۲

یادداشت‌هایی که از این صفحه به آن‌ها پیوند داده شده است.

  • قضیه ۳۹.۲ بعد مجموع دو زیرفضا (فرمول گراسمن)
    پیش‌نمایش

    قضیه ۳۹.۲: بعد مجموع دو زیرفضا (فرمول گراسمن)

    پیام کلیدی قضیه در یک جمله

    اصل شمول و طرد در دنیای بردارها: بعد مجموع دو زیرفضا برابر است با مجموع ابعاد آن‌ها منهای بعد اشتراکشان؛ آنچه در اشتراک مشترک است را نباید دو بار شمرد.


  • قضیه ۳۶.۲ بعد یک زیرفضا
    پیش‌نمایش

    قضیه ۳۶.۲: بعد یک زیرفضا

    پیام کلیدی قضیه در یک جمله

    بعد هر زیرفضا همواره کمتر یا مساوی بعد فضای مادر است؛ اگر بعد یک زیرفضا با بعد فضای اصلی برابر شود، آن زیرفضا کل فضا را پر کرده و خودِ فضا است!


ارجاعات به این یادداشت ۱

یادداشت‌هایی که به این صفحه پیوند داده‌اند.

حالت ارائه